Çocuklarýmýzý hastalýktan nasýl koruruz?
Soðuk havalarla birlikte çocuklarda kýþ hastalýklarýnýn da görülme sýklýðý artýyor. Ancak uzmanlar bu durumu sadece soðuklara baðlayýp önemsememenin yanlýþ olduðunu, kýþ döneminde çocuklarýnýn beslenmesine daha çok dikkat edilmesi gerektiði konusunda uyarýlarda bulunuyor. Çocuklarýn hastalýklarla mücadelesinde besinler koruyucu kalkan rolü oynuyor.Memorial Ataþehir Hastanesi Beslenme ve Diyet Bölümü'nden Uz. Dyt. Þefika Aydýn Selçuk, kýþ dönemlerinde çocuklarýn beslenmesinde dikkat edilmesi gereken noktalar hakkýnda þu bilgileri verdi:
Baðýþýklýk sistemini güçlendirmek için yumurta
Vücudun savunma sistemini güçlendirmede en önemli rolü A vitamini üstlenmektedir. Yumurta, süt, balýk, ýspanak, portakal, havuç, yeþilbiber, kayýsý gibi sarý, turuncu ve yeþil sebze ve meyvelerde bulunan A vitamini güçlü bir antioksidandýr. Bu besinlerin belirli ölçülerde tüketilmesi hastalýklardan korunmada önemli rol oynamaktadýr. Bisküvi ve þeker yerine meyve: Sebze ve meyveler C vitamini açýsýndan zengin besinlerdir. Bu nedenle taze sebze meyve tüketiminin artýrýlmasý gerekir. Ara öðünlerde çocuklara; þekerleme, pasta, bisküvi yerine taze meyveler, ana öðünlerde de salatalar verilmelidir.
Güne iyi baþlangýç için çocuðunuz mutlaka kahvaltýsýný etmeli
Kahvaltý güne iyi bir baþlangýç yapmak ve baðýþýklýk sisteminin korunmasý için atlanmamasý gereken en önemli öðündür. Sabah kahvaltý yapan çocuk yediklerinden aldýðý enerji ile günü daha dirençli, kuvvetli ve konsantre þekilde geçirecektir. Süt, peynir, yumurta çocuklarýn büyüme ve geliþmesinde en iyi kalitede proteinleri içeren besinlerdir. Ayný zamanda içeriðindeki kalsiyum ile çocuklarýn boy geliþimini saðlar. Yaðlý tohumlardan olan ceviz, kahvaltýlarda olmasý gereken içeriðindeki yað asitleri ile beyin geliþimine yardýmcý bir besindir. Çocuklarýn kahvaltýlarýnda 2-3 tam ceviz tüketmesini alýþkanlýk haline getirmek gerekir. Pekmez, bal, fýndýk ezmesi veya reçel de çocuklarýn günlük enerjilerine katkýda bulunabilecek karbonhidratlý besinlerdir. Bu gýdalar, anemi oluþumunu önler ve konsantrasyonu artýrýr.
6 öðüne taze sebze ve meyve: Mevsimine uygun taze sebze ve meyveler günün 6 öðününe daðýtýlmalýdýr. Çocuklara mutlaka ekmek yeme alýþkanlýðý kazandýrýlmalýdýr. Tahýllý, cevizli ve zeytinli ekmekler de çocuklarýn büyümesine katký saðlayan lif içeriðine sahip olup saðlýklý seçimler olarak tercih edilebilir. Çocuklarýn ana öðünlerinde et yemesi saðlanmalýdýr. Köfte, balýk, etli sebze yemekleri ve kurubaklagiller protein ihtiyacý açýsýndan beslenmede olmazsa olmazlardýr.
Þiþman çocuk saðlýklý çocuk deðildir
Çoðu zaman ebeveynler çocuklarýný okula gönderdikleri zaman beslenme konusunda daha rahatladýklarýný düþünürler. Oysaki okula baþlayan çocuðun dersleri kadar beslenmesi de ailenin denetimi altýnda olmalýdýr. Öðün atlayýp atlamadýðý, çýkan yemeklerden ne seçtiði, kantin tüketiminin olup olmadýðý, arkadaþlarýndan etkilenip etkilenmediði, su içip içmediði gibi beslenme ile ilgili tüm ayrýntýlarýn konuþulmasý gerekmektedir. Özellikle öðle yemeðini okulda alan çocuk, yemek veya çorba dýþýnda makarna, patates veya pilav ile karýn doyurmak ister ya da ara öðünlerde meyve, süt veya yoðurt almasý gereken çocuklar çoðu zaman hamur iþi besinler alýr. Dolayýsý ile kimi zaman okul beslenmesi çocuklarda gereksiz kilo artýþý olarak döner. Unutmamak gerekir ki; þiþman çocuk saðlýklý anlamýna gelmemektedir.Geç vakitte yenen pilav ve makarna tembelleþtirir: Çocuðunuzun geceleri aðýr ve yaðlý yemek yememesine özen gösterilmelidir. Daha hafif besinler tüketilmelidir. Özellikle fazla yaðlý karbonhidratlar (Pilav, makarna, pasta, börek vb.) uyuþukluk halini artýrýr. Bu durum da çocuðunuzu giderek tembelleþtirebilir. Bu yemeklerden mümkün olduðu kadar uzak durmaya çalýþýlmalýdýr. Tüketiliyorsa da akþam saatlerine býrakýlmamalýdýr.Kýþ hastalýklarýnýn en önemli doðal ilacý "su": Havalarýn soðumasý ile vücut yüzey ýsýmýzýn artmasý için sývý ihtiyacýmýz da daha çok artmaktadýr. Bu nedenle çocuklarda en az 2 litre su tüketmeleri gerekir. Enfeksiyon hastalýklarýnda ve ateþli hastalýklarda su doðal ilaçtýr. Vücudun detoksifikasyonu; yani arýndýrýlmasý için ihmal edilmemelidir. Ayran, süt, taze sýkýlmýþ meyve suyu tercih edilmesi gereken sývýlardýr. Gazlý, þekerli içecekler, hazýr yoðunlaþtýrýlmýþ þekerli meyve sularý, gazozlar mümkün olduðunca az sýklýkta tüketilmelidir.
Çocuðunuza ara öðünlerde ceviz fýndýk ve badem verin
E vitaminin vücut çalýþmasýndaki en önemli görevi antioksidan özelliðidir. En zengin kaynaklarý; fýndýk, ceviz, badem gibi yaðlý tohumlar, sývý yaðlar, yeþil yapraklý sebzeler, kuru baklagiller, tahin gibi besinlerdir. Balýk, balýk yaðý, fýndýk ve cevizde bulunan "Omega-3" yað asitleri güçlü bir antioksidandýr ve baðýþýklýk sisteminin güçlendirilmesinde etkilidir.
Çinko eksikliðine baðlý hastalýklara karþý et tüketimi önemli
Vücuda yapýlacak çinko desteði fiziksel, nörolojik ve psikolojik geliþmeyi iyileþtirir, yaþamý tehdit eden enfeksiyonlarýn sýklýðýný da azaltýr. En iyi kaynaklarý; kýrmýzý et ve kabuklu deniz ürünleri ile karaciðer gibi hayvansal kaynaklý besinlerdir. Diðer kaynaklar; fýndýk, ceviz, fýstýk gibi kuruyemiþler, süt, peynir ve kuru baklagiller olarak sayýlabilir.
Doðal þifa kaynaðý bal
Bal, enerji veriminin dýþýnda karasal iklime sahip ve gün içi ýsý farkýnýn fazla olduðu bölgelerde soðuða ve soðuk algýnlýðýna karþý, aðýz, boðaz ve bronþlardaki rahatsýzlýklarda ve enfeksiyonlarýnda doðal bir ilaç olarak kullanýlmaktadýr. Kahvaltýda veya çocuðunuzun okuldan eve geldiði saatte 1 dilim ekmeðe süreceðiniz 2 tatlý kaþýðý bal hastalýksavar etki yapacaktýr".
